Moduł Dozór celny w Studio WMS.net - ewidencja towarów pod dozorem celnym
Moduł Dozór celny prowadzi ewidencję magazynową towarów pod dozorem celnym. Wiąże każdą partię z dokumentem celnym (T1, DSK albo zgłoszenie z numerem MRN), pilnuje jej statusu celnego i nie pozwala zatwierdzić wydania WZC dla partii bez zwolnienia. Moduł nie jest systemem celnym: nie składa zgłoszeń, tylko odbiera ich wynik od agencji celnej i zapisuje go przy partii.
Menu boczne ma sekcję DOZÓR CELNY między sekcjami MAGAZYN i KARTOTEKI. Pod nagłówkiem leży osiem pozycji: Kokpit dozoru celnego, Rejestr dokumentów celnych, Zwolnienia i blokady, Kolejka importu od agencji, Terminy dozoru, Raporty celne, Agencje i kontenery oraz Ustawienia modułu. W sekcji NOWY przybyły dwa dokumenty: Przyjęcie PZC i Wydanie WZC. Sekcja pojawia się tylko wtedy, gdy parametr MODUL_CELNY jest włączony.
Na tej stronie
Wszystkie osiem pozycji sekcji otwiera ten sam ekran z zakładkami. Różni je tylko to, którą zakładkę widać po wejściu. Nagłówek ekranu pokazuje magazyn zalogowanego użytkownika, jego typ (skład celny, magazyn czasowego składowania albo magazyn krajowy), limit dozoru w dniach oraz stan modułu: Włączony albo Wyłączony. Przyciski Wyświetl instrukcję (i) oraz Odśwież leżą w tym samym nagłówku. Wszystkie dane na ekranach dotyczą wyłącznie magazynu zalogowanego użytkownika.
Mapa ekranów modułu
Osiem ekranów modułu i dwa dokumenty magazynowe tworzą jedną ścieżkę pracy: od zgłoszenia towaru, przez przyjęcie do składu, po wydanie ze zwolnieniem. Tabela wskazuje, gdzie czego szukać.
| Strona instrukcji | Co opisuje | Dla kogo |
|---|---|---|
| Kokpit dozoru celnego | Pięć liczników z przejściem do list z gotowym filtrem, dziesięć najbliższych terminów dozoru i pięć ostatnich komunikatów od agencji. | Kierownik magazynu przy porannym przeglądzie. |
| Rejestr dokumentów celnych | Lista dokumentów T1, DSK i MRN z saldem, karta pozycji dokumentu, dodawanie dokumentu i pozycji zgłoszenia, eksport do Excela. | Pracownik biura przyjęć i kierownik. |
| Zwolnienia i blokady | Lista partii ze statusem celnym, zmiana statusu (blokada, zwolnienie ręczne, zdjęcie blokady, status unijny) i historia statusu. | Kierownik magazynu i osoba odpowiedzialna za dozór. |
| Kolejka importu od agencji | Komunikaty o zgłoszeniu i zwolnieniu towaru z kanałów API, FTPS i pliku, ich status przetwarzania, ponowienie, symulacja. | Osoba obsługująca komunikaty agencji i wdrożeniowiec. |
| Terminy dozoru | Raport CEL-03: partie po terminie dozoru i partie z terminem w progu dni. | Kierownik planujący odprawy. |
| Raporty celne | Sześć raportów CEL-01 do CEL-06 jako ekrany w przeglądarce z drukiem i eksportem CSV. | Kierownik i osoba przygotowująca dane dla agencji lub urzędu. |
| Agencje i kontenery | Kartoteka agencji celnych i kartoteka kontenerów z numerem ISO 6346. | Administrator wdrożenia i biuro przyjęć. |
| Ustawienia modułu | Włączenie modułu, tolerancja ilości PZC, próg dni dozoru, typ magazynu, numer zezwolenia, limit dni i słowniki. | Administrator wdrożenia. |
| Przyjęcie PZC | Dokument przyjęcia do składu celnego z wyborem dokumentu celnego, kontenera i pozycji zgłoszenia. | Operator przyjęć. |
| Wydanie WZC | Dokument wydania ze składu celnego z kontrolą statusu celnego przy zatwierdzeniu. | Operator wydań i kierownik. |
Statusy celne partii
Każda partia pod ewidencją celną ma jeden z pięciu statusów. Status decyduje o tym, czy dokument WZC z tą partią da się zatwierdzić. Partię identyfikuje numer partii z dokumentu przyjęcia, więc przy przyjęciu na PZC numer partii jest obowiązkowy.
| Kod | Status na ekranie | Znaczenie | Wydanie WZC |
|---|---|---|---|
| 1 | Pod dozorem | Towar nieunijny przyjęty na PZC, czeka na zgłoszenie. | zablokowane |
| 2 | Zgłoszony | Agencja przesłała zgłoszenie z numerem MRN. | zablokowane |
| 3 | Zwolniony | Zgoda urzędu na wydanie, odebrana od agencji. | możliwe |
| 4 | Unijny | Towar dopuszczony do obrotu, status nadany zmianą statusu (ZSC). | możliwe |
| 5 | Zablokowany | Blokada ręczna albo przekroczony termin dozoru. | zablokowane |
Partia wchodzi w status 1 przy zatwierdzeniu PZC. Gdy dokument celny był już zgłoszony albo zwolniony przed przyjęciem, partia dostaje od razu status dokumentu: 2 albo 3. Komunikat o zgłoszeniu zmienia status z 1 na 2, a komunikat o zwolnieniu towaru z 1 albo 2 na 3. Zwolnienie, które przyszło poza importem, na przykład w papierowej formie, kierownik odnotowuje ręcznie. Status unijny nadaje się wyłącznie partii zwolnionej i nie wraca: statusy 3 i 4 nie mają zmian wstecz.
Termin dozoru liczy się od daty przyjęcia o limit dni zapisany dla magazynu, domyślnie 90. Partia ze statusem 1 lub 2, której termin minął, dostaje status 5 automatycznie. Zdjęcie blokady przywraca status sprzed blokady, a po terminie wymaga podania nowego terminu dozoru.
Reguła wydania. Dokument WZC da się zatwierdzić tylko wtedy, gdy każda partia na nim ma status 3 albo 4. Partie ze statusem 1, 2 i 5 program odrzuca przy zatwierdzeniu WZC. Blokada obejmuje wyłącznie dokument WZC: dokumenty WZB i RW z partii celnej nie są blokowane, więc o wydaniach z dozoru decyduje dyscyplina pracy, a nie sam program.
Dozór celny w przebiegu przyjęcia i wydania
Moduł pracuje obok zwykłych dokumentów magazynowych. Agencja celna zgłasza towar poza programem, a wynik trafia do kolejki importu. Magazyn przyjmuje towar na PZC, a wydaje go na WZC. Schemat pokazuje, którędy przechodzi informacja.
| Etap | Ekran | Co zostaje w systemie |
|---|---|---|
| Zgłoszenie towaru przez agencję | Kolejka importu od agencji | Komunikat z hashem treści, status przetwarzania, a przy zgłoszeniu nieznanego dokumentu także nowy dokument celny. |
| Ewidencja dokumentu | Rejestr dokumentów celnych | Dokument z pozycjami zgłoszenia, kontenerem i kodem procedury. |
| Przyjęcie do składu | Przyjęcie PZC | Partie ze statusem Pod dozorem, terminem dozoru i wpisem w historii statusu; kontener trafia do kartoteki. |
| Zmiana statusu | Kolejka importu, Zwolnienia i blokady | Nowy status partii i wpis w historii: źródło, login, czas, uzasadnienie. |
| Wydanie ze składu | Wydanie WZC | Zatwierdzony dokument z numerem albo odmowa z kodem 50210 i dokument w buforze. |
| Kontrola i sprawozdawczość | Kokpit, Terminy dozoru, Raporty celne | Zestawienia z ruchów i statusów, bez zmian w danych. |
Historia statusu nie ma kasowania. Każda zmiana zapisuje źródło (PZC, import, ręcznie albo system), login osoby i uzasadnienie, dlatego po miesiącach da się odtworzyć, kto i dlaczego zwolnił lub zablokował partię.
Włączanie modułu i dostępność
Moduł włącza parametr MODUL_CELNY (wartości 0 i 1), który ustawia się na ekranie Ustawienia modułu. Przy wartości 0 znikają pozycje menu oraz dokumenty PZC i WZC, a zapisane dane zostają. Zmianę menu widać po ponownym zalogowaniu użytkownika. Dopóki moduł jest wyłączony, wszystkie ekrany poza Ustawieniami pokazują komunikat o wyłączeniu modułu.
W wersji z 17 października 2026 r. moduł jest dostępny w demo roli Magazyn (przeglądarka). Nie jest to jeszcze produkt wdrożony u klientów i ta instrukcja nie obiecuje jego dostępności w konkretnym wdrożeniu. Dostęp do ekranów wynika z menu roli.
Osobne strony dla wdrożeniowców opisują warstwę techniczną. Nie są potrzebne do codziennej pracy, ale pomagają przy uruchomieniu i diagnozie:
- architektura i włączenie modułu - skąd ekrany biorą dane i jak działa przełącznik MODUL_CELNY;
- model danych i znaczniki - tabele oraz znaczniki kasowania logicznego;
- kontrola wydania i transakcje - moment odmowy WZC i blokady wierszy;
- komunikaty agencji - kontrakt JSON oraz błędy przetwarzania;
- wdrożenie i testy - kolejność skryptów oraz pułapki z testów.
Czego moduł nie robi
Granice modułu są ważne dla każdego, kto ocenia go pod kątem wdrożenia. Program prowadzi ewidencję magazynową i nie jest certyfikowanym modułem celnym, więc nie zastępuje systemu agencji ani nie składa zgłoszeń celnych. Wynik zgłoszenia przychodzi komunikatem, a w demo ten komunikat można zasymulować.
- Nie ma terminala Android dla dokumentów PZC i WZC. Oba dokumenty wystawia się w przeglądarce.
- Nie ma osobnych uprawnień dla poszczególnych czynności, na przykład do zdejmowania blokady. Dostęp wynika z menu roli, a etykieta przycisku Zdejmij blokadę (CEL_BLK) w oknie odmowy WZC jest tylko oznaczeniem.
- Raporty CEL-01 do CEL-06 to ekrany w przeglądarce z drukiem i eksportem CSV. Nie ma raportów generowanych na serwerze raportów ani plików PDF z serwera.
- Nie ma rozliczania usług celnych, zrzutu stanów dziennych ani kafla w głównym dashboardzie programu.
Pamiętaj także o regule wydania: blokada działa tylko przy zatwierdzaniu WZC. Kto wydaje towar z dozoru dokumentem WZB albo RW, robi to poza kontrolą modułu i sam odpowiada za sprawdzenie statusu celnego partii w ewidencji. W demonstracji pokazuje to dokument, którego partie zostały celowo niezwolnione: odmowa pojawia się tylko przy WZC.
Jak korzystać z tej części instrukcji
Instrukcja ma kolejność odpowiadającą codziennej pracy. Kierownik zaczyna od kokpitu, bo tam widać, co wymaga reakcji danego dnia. Pracownik biura przyjęć zaczyna od rejestru dokumentów i dalej przechodzi do dokumentu PZC. Osoba wydająca towar czyta opis WZC, a administrator wdrożenia zaczyna od ustawień modułu.
Każda strona ma tę samą budowę: opis ekranu ze zrzutem, tabele filtrów oraz kolumn, reguły ze skutkami, ćwiczenie na bazie demonstracyjnej, a na końcu pytania i słownik. Ćwiczenia ograniczają się do odczytu albo do operacji, które da się wycofać. Zwykłe dokumenty przyjęcia i wydania, z którymi moduł współpracuje, opisują strony o przyjęciu PZB i wydaniu WZB.
Ćwiczenie w demo - lekcja lub zajęcia
Ćwiczenie: prześledź partię przez ekrany modułu Dozór celny
Ćwiczenie trwa około 15 minut. Zaloguj się do demo w roli Magazyn (przeglądarka). Wszystkie kroki to odczyt, żaden nie zmienia danych.
- Rozwiń w menu bocznym sekcję DOZÓR CELNY i policz pozycje. Sprawdź w nagłówku ekranu, jaki jest typ magazynu, limit dozoru i czy moduł jest włączony.
- Otwórz Kokpit dozoru celnego i zapisz liczby na pięciu kafelkach. Kliknij kafelek Partie zablokowane, aby przejść do Zwolnień i blokad z gotowym filtrem.
- Na liście wybierz jedną partię i kliknij ikonę zegara (Historia statusu). Odczytaj kolumny Przed, Po i Źródło. Zamknij okno bez zapisu.
- Wróć do Rejestru dokumentów celnych i znajdź dokument tej partii, wpisując jego numer w pole wyszukiwania. Kliknij ikonę oka i porównaj kolumny Zgłoszone, Przyjęte, Wydane i Saldo.
- Otwórz Terminy dozoru i sprawdź, czy partia z kroku 3 leży w grupie Po terminie dozoru, w grupie z terminem do 14 dni, czy w żadnej z nich.
- Zajrzyj do Kolejki importu od agencji i otwórz ikoną oka jeden komunikat. Nie klikaj Ponów wybrany komunikat.
Pytanie kontrolne. Dlaczego dokument WZC z partią ze statusem Zgłoszony zostanie odrzucony, a ten sam towar wydany dokumentem WZB nie dostanie żadnej odmowy z modułu?
Podstawa programowa. Ćwiczenie realizuje efekt "stosuje systemy informatyczne w procesie magazynowania" z kwalifikacji SPL.01 Obsługa magazynów (jednostka SPL.01.5). Pozostałe ćwiczenia zebraliśmy na stronie demo WMS na zajęciach z gospodarki magazynowej.
Najczęstsze pytania
Czy moduł Dozór celny składa zgłoszenia celne?
Nie. Moduł prowadzi ewidencję magazynową i odbiera od agencji celnej wynik zgłoszenia jako komunikat. Program nie jest certyfikowanym modułem celnym.
Które dokumenty wydania blokuje moduł?
Tylko dokument WZC. Dokumenty WZB i RW z partii celnej nie są blokowane.
Przy jakich statusach można zatwierdzić WZC?
Przy statusie 3 (Zwolniony) i 4 (Unijny). Statusy 1 (Pod dozorem), 2 (Zgłoszony) i 5 (Zablokowany) kończą się odmową z kodem 50210.
Jak włączyć moduł i kiedy pojawi się menu?
Przełącznikiem "Moduł dozoru celnego włączony" na ekranie Ustawienia modułu (parametr MODUL_CELNY). Menu widać po ponownym zalogowaniu.
Ile dni trwa domyślnie dozór celny partii?
Domyślny limit dni magazynu to 90, liczony od daty przyjęcia. Limit ustawia się osobno dla magazynu, w zakresie od 1 do 3650 dni.
Czy moduł jest dostępny u klientów?
Moduł działa w demo roli Magazyn. Nie jest jeszcze produktem wdrożonym u klientów, a dostępność w konkretnym wdrożeniu wymaga ustaleń z dostawcą.
Słownik pojęć
- Dozór celny
- Stan towaru nieunijnego w składzie celnym, który trwa do zwolnienia albo do dopuszczenia do obrotu. W programie wyraża go status celny partii.
- Dokument celny
- Dokument T1, DSK albo zgłoszenie z numerem MRN, do którego przypisane są partie i pozycje zgłoszenia.
- Status celny partii
- Jeden z pięciu stanów: Pod dozorem, Zgłoszony, Zwolniony, Unijny, Zablokowany. Decyduje o możliwości wydania na WZC.
- Zwolnienie towaru
- Zgoda urzędu na wydanie, odebrana od agencji komunikatem albo odnotowana ręcznie. Ustawia status 3.
- Blokada wydania
- Status 5 nadany ręcznie albo automatycznie po terminie dozoru. Program odrzuca wtedy zatwierdzenie WZC z taką partią.
- Termin dozoru
- Data przyjęcia powiększona o limit dni magazynu. Po jego przekroczeniu partie ze statusem 1 lub 2 są blokowane.
- Agencja celna
- Podmiot zgłaszający towar do odprawy, który przesyła do magazynu komunikaty o zgłoszeniu i zwolnieniu.