Zlecenia naprawy w CMMS - rejestr i dopisywanie części
Zlecenie naprawy (ZNA) zamienia zgłoszoną awarię w plan pracy: termin, czynności do wykonania, użyte części i ludzie przy maszynie. Rejestr napraw pokazuje wszystkie zlecenia oddziału, a pięć kafelków statusowych otwiera go z gotowym filtrem. Status Zrealizowane zamyka zlecenie i od tej chwili nie da się go edytować.

Po wybraniu pozycji Naprawy w menu CMMS otwiera się strona podmenu, a nie od razu tabela. Pod nagłówkiem Zlecenia naprawy stoją kafelki Zlecenia naprawy i Kalendarz, a pod nagłówkiem Zlecenia naprawy wg statusu pięć kafelków statusowych, których nazwy składają się z frazy "Zlecenia naprawy" i nazwy statusu wielkimi literami. Każdy kafelek statusowy otwiera ten sam rejestr z filtrem ustawionym na wybrany status.
Na tej stronie
- Miejsce zlecenia w obiegu naprawy
- Kafelki na stronie podmenu
- Kolumny rejestru i jak z nich korzystać
- Pasek narzędzi
- Formularz zlecenia naprawy
- Instrukcje do zlecenia - czynności i części
- Zlecenia zrealizowane i anulowane są zablokowane
- Typowe sytuacje przy zleceniach naprawy
- Ćwiczenie: odczytaj zakres naprawy ze zlecenia i porównaj plan z wykonaniem
- Najczęstsze pytania
- Słownik pojęć
Miejsce zlecenia w obiegu naprawy
Zlecenie powstaje na dwa sposoby: operacją Zlecenie naprawy w rejestrze zgłoszeń awarii albo niezależnie, przyciskiem Dopisz w rejestrze napraw lub pozycją Zlecenie naprawy w sekcji NOWY. Zlecenie niezależne nie ma powiązanego zgłoszenia, a pole Opis awarii jest w formularzu tylko do odczytu.
| Element zlecenia | Gdzie go ustawiasz | Co z niego wynika |
|---|---|---|
| Termin i daty prac | Formularz, sekcja Dane szczegółowe | Zdarzenie w Kalendarzu CMMS od Terminu do Planowanej daty zakończenia. |
| Czynności | Instrukcje - Czynności | Lista prac w określonej kolejności; trafia na wydruk zlecenia. |
| Części i materiały | Instrukcje - Części i materiały | Dokument RW w buforze, który od razu rezerwuje ilość w magazynie. |
| Pracownicy | Instrukcje - Pracownicy | Dzień i godziny pracy, pokazane na karcie pracy. |
| Status | Formularz, pole Status | Kolor komórki w rejestrze i wybór kafelka statusowego. |
Kafelki na stronie podmenu
| Kafelek | Co otwiera |
|---|---|
| Zlecenia naprawy | Pełny rejestr napraw bez filtra statusu. |
| Kalendarz | Kalendarz zleceń naprawy, osobny od kalendarza zgłoszeń. |
| Zlecenia naprawy NOWE | Rejestr przefiltrowany do statusu Nowe. |
| Zlecenia naprawy PRZYJĘTE, W REALIZACJI | Rejestr przefiltrowany do statusu Przyjęte albo W realizacji; każdy status ma własny kafelek. |
| Zlecenia naprawy ZREALIZOWANE, ANULOWANE | Rejestr przefiltrowany do statusu Zrealizowane albo Anulowane; również osobne kafelki. |

Rejestr napraw ma tytuł Rejestr napraw. Pasek narzędzi zawiera menu trzech kresek (eksport do Excela i okna uwag) oraz przyciski Dopisz, Edycja, Podgląd, Instrukcje, Operacje, Wydruki, Historia i Podpis, a w prawym górnym rogu leży pole zakresu dat (filtr Przedział czasowy). Bez przewijania poziomego widać kolumny od Status do Data awarii: kolorowe komórki Status, kolumnę Zgłoszenie awarii (w widocznych wierszach bazy demonstracyjnej pustą) i obiekt. Dalej, po przewinięciu tabeli w prawo, leżą kolumny Termin, Data rozpoczęcia i Data zakończenia, które porównują plan z wykonaniem. Najnowsze zlecenia stoją na górze, a u dołu leży pager.
Kolumny rejestru i jak z nich korzystać
Rejestr liczy 21 kolumn widocznych; kolumny Data przyjęcia zlecenia i Data anulowania są ukryte. Wiersz filtrów pod nagłówkami zawęża tabelę, pole zakresu dat w prawym górnym rogu ogranicza okres, a pager u dołu przełącza strony po 50 wierszy.
| Kolumna | Zawartość | Jak wykorzystać |
|---|---|---|
| Status | Status zlecenia; kolor komórki ze słownika. | Podział kolejki prac na nowe, w toku i zamknięte. |
| Numer dokumentu, Data dokumentu | Numer RRRR-MM-NNNNNZNA i dzień zapisu. | Wskazanie zlecenia w rozmowie i na karcie pracy. |
| Zgłoszenie awarii | Numer zgłoszenia ZAW, z którego wystawiono zlecenie. | Puste pole oznacza zlecenie niezależne. |
| Symbol obiektu, Nazwa obiektu | Obiekt techniczny z kartoteki. | Historia napraw jednej maszyny po filtrze. |
| Rodzaj awarii, Data awarii | Wartość słownika i data awarii. | Porównanie zlecenia ze zgłoszeniem. |
| Termin | Planowany termin realizacji. | Sortowanie rosnąco pokazuje, co należy zrobić najpierw. |
| Data rozpoczęcia, Data zakończenia | Daty wpisane ręcznie w formularzu. | Porównanie z Terminem pokazuje spóźnienie. |
| Planowana data zakończenia | Planowany koniec prac wpisany w formularzu. | Wyznacza koniec paska zdarzenia w kalendarzu. |
| Opis awarii, Opis naprawy | Objawy oraz opis wykonanych prac. | Przegląd wiedzy o typowych usterkach danej maszyny. |
| Osoba odpowiedzialna | Pracownik przypisany do zlecenia. | Filtr obciążenia jednej osoby. |
| Zatrzymanie produkcji | Znacznik zatrzymania produkcji. | Wyróżnienie napraw o największych skutkach. |
| Serwis gwarancyjny, Serwis zewnętrzny | Znaczniki rodzaju wykonawcy. | Oddzielenie napraw własnych od zleconych na zewnątrz. |
| Zapisał, Data zapisu, Numer referencyjny | Użytkownik, który zapisał zlecenie, czas zapisu oraz identyfikator rekordu. | Ustalenie autora zlecenia. |
Pasek narzędzi
Przyciski działają na zaznaczonym wierszu, a bez zaznaczenia program odpowiada komunikatem "Brak wyboru! Proszę zaznaczyć wiersz tabeli". Pozycje menu i przyciski zależą od uprawnień konta.
| Przycisk | Działanie | Kiedy dostępny |
|---|---|---|
| Dopisz | Otwiera formularz nowego zlecenia. | Zawsze. |
| Edycja | Otwiera formularz zaznaczonego zlecenia. | Dla zleceń niezrealizowanych i nieanulowanych; w przeciwnym razie komunikat. |
| Podgląd | Raport tylko do odczytu; dwuklik na wierszu robi to samo. | Zawsze, także dla zleceń zamkniętych. |
| Instrukcje | Podmenu z oknami: Czynności; Części i materiały; Pracownicy. | Dla zleceń niezrealizowanych i nieanulowanych; w pozostałych komunikat. |
| Operacje | Pozycja Anulowanie. | Dla zleceń niezrealizowanych i nieanulowanych. |
| Wydruki | Zlecenie naprawy i Karta pracy (PDF z serwera raportów). | Po zaznaczeniu wiersza. |
| Historia, Podpis | Okno "Historia operacji" oraz okno podpisu z polem "nazwisko i imię". | Po zaznaczeniu wiersza. |
Formularz zlecenia naprawy

Nad polami formularza leżą przyciski Anuluj i Zapisz oraz Notatki, Dokumenty, Dyskusja, Wyślij SMS i Wyślij e-mail, a po lewej lista trzech sekcji: Dane ewidencyjne, Dane szczegółowe i Po naprawie. Pogrubione etykiety oznaczają pola obowiązkowe, a puste pole blokuje zapis. Ekran pochodzi z pozycji Zlecenie naprawy w sekcji NOWY; ten sam formularz otwiera przycisk Dopisz w rejestrze napraw.
| Pole | Wymagane | Opis i walidacja |
|---|---|---|
| Obiekt, Rodzaj awarii | tak | Obiekt z kartoteki obiektów, rodzaj ze słownika rodzajów awarii. |
| Status | nie | Lista: Nowe, Przyjęte, W realizacji, Zrealizowane; domyślnie Nowe. Wartość Anulowane ustawia wyłącznie operacja Anulowanie. |
| Osoba odpowiedzialna, Zatrzymanie produkcji | nie | Pracownik oddziału i znacznik. |
| Data awarii | tak | Data i godzina awarii. |
| Termin zlecenia | tak | Od wczoraj do 30 dni naprzód. |
| Planowana data zakończenia, Data rozpoczęcia, Data zakończenia | nie | Każda w zakresie od wczoraj do 30 dni naprzód. |
| Opis awarii | nie | Pole tylko do odczytu; wypełnia je kopiowanie ze zgłoszenia. |
| Opis naprawy | tak | Tekst opisujący prace. |
| Warunki bezpieczeństwa, Uwagi do bezpieczeństwa | nie | Lista ze słownika (w konfiguracji demonstracyjnej m.in. BRAK i STANDARDOWE) oraz tekst uwag. |
| Uwagi, Serwis gwarancyjny, Serwis zewnętrzny | nie | Tekst i dwa znaczniki. |
| Stan licznika, Uwagi serwisanta | nie | Sekcja Po naprawie; stan licznika to liczba całkowita od 0 do 999999. |
Reguła statusu. Status zlecenia zmieniasz ręcznie w polu Status formularza. Program nie wpisuje dat rozpoczęcia i zakończenia przy zmianie statusu i nie zmienia statusu powiązanego zgłoszenia. Zgłoszenie po wystawieniu zlecenia jest zablokowane, więc postęp prac czytasz w zleceniu.
Instrukcje do zlecenia - czynności i części
Menu Instrukcje otwiera trzy okna dopisywania, trzecie z nich służy do wpisania pracowników. Każde pokazuje nagłówek zlecenia (typ, numer, data), pola do wpisania i tabelę dotychczasowych pozycji.
| Okno | Pola i walidacja | Tabela pozycji |
|---|---|---|
| Dopisanie czynności do zlecenia | Czynność ze słownika (od 2 znaków, wymagana), Kolejność (liczba od 1 do 99999, domyślnie 1), Uwagi do 200 znaków. | Czynność, Kolejność, Uwagi; czerwony krzyżyk usuwa pozycję po potwierdzeniu. Okno nie ma znacznika wykonania. |
| Dopisanie części i materiałów do zlecenia | Artykuł (szukanie od 2 znaków po indeksie lub nazwie albo po kodzie kreskowym), Nr serii / Lokalizacja, Ilość (od 1 do 99999), Uwagi. | Indeks, Nazwa, Nr serii, Ilość, Lokalizacja, Magazyn, Termin ważności, Nr dokumentu, Uwagi. |
| Dopisanie pracowników do zlecenia | Pracownik albo Zespół, opcjonalnie Czynności, Dzień (wymagany), Czas od - do. | Nazwisko, Imię, Zespół, Data, Godzina od, Godzina do, Czynności. |

Menu rozwija się pod przyciskiem Instrukcje na pasku rejestru i ma trzy pozycje, opisane w tabeli powyżej. Otwarte menu zasłania część nagłówków kolumn, a wybrana pozycja otwiera okno dopisywania dla zaznaczonego zlecenia.
Okno części ma pole Artykuł z podpowiedzią stanu w nawiasie, listę pozycji stanu z numerem serii i lokalizacją, pole Ilość oraz Uwagi. Lista artykułów obejmuje tylko asortyment magazynów części i materiałów ze stanem większym od zera. Gdy wpiszesz więcej, niż jest w wybranej lokalizacji, program odpowie "Maksymalna dostępna ilość w tej lokalizacji to: X". W oknie pracowników pole "od" musi być mniejsze niż "do", inaczej pojawia się komunikat "Nieprawidłowy czas", a Zespół dopisuje wszystkich aktywnych pracowników oddziału z tego zespołu, z tym samym dniem i godzinami.
Rezerwacja części w buforze RW. Każda pozycja dopisana w oknie części trafia do dokumentu RW powiązanego ze zleceniem, a wszystkie pozycje z jednego otwarcia okna tworzą jeden dokument. Dokument ma status bufora, więc od razu zmniejsza stan dostępny i tym samym rezerwuje część, ale stan zatwierdzony zmienia dopiero zatwierdzenie tego RW. Dokument otwierasz w sekcji MAGAZYN: pozycja Wydania z magazynu, kafelek Zestawienie pozycji bufor w grupie Dokumenty rozchodu RW, przycisk Edytuj. Dopóki RW nie jest zatwierdzony, pozycję usuwasz czerwonym krzyżykiem; potem program odpowiada "Blokada usunięcia. Dokument RW został zatwierdzony."
Rozchód niezwiązany ze zleceniem zakładasz w sekcji NOWY, co opisuje strona o rozchodzie z magazynu. Słownik czynności widać w słownikach kartotek, a rozszerza go administrator w skorowidzach; w wersji demo edycja słowników jest wyłączona.
Zlecenia zrealizowane i anulowane są zablokowane
Status Zrealizowane zamyka zlecenie. Edycja, Czynności, Części i materiały, Pracownicy oraz Anulowanie pokazują dla zlecenia Zrealizowane albo Anulowane komunikat o blokadzie zamiast okna. W interfejsie nie ma operacji cofnięcia, więc status Zrealizowane ustawiaj dopiero po uzupełnieniu wszystkich pozycji zlecenia. Podgląd i wydruki działają nadal.
Anulowanie wygląda jak w zgłoszeniu: okno z polami Przyczyna anulowania (od 9 do 200 znaków) i Uwagi, przycisk Anuluj zlecenie i komunikat "Zlecenie zostało przeniesione do anulowanych." Wpis w Historii ma tytuł "Anulowanie awarii" niezależnie od rodzaju dokumentu, a przyczynę widać w kolumnie Opis; pole Uwagi zastępuje dotychczasowe Uwagi dokumentu. Wydruk Zlecenie naprawy zawiera dane obiektu, termin, opisy, warunki bezpieczeństwa, osobę odpowiedzialną oraz tabele czynności i części; Karta pracy zawiera dane zlecenia oraz czynności, a także tabelę pracowników z godzinami. Szczegóły podglądu opisuje strona o podglądzie wydruku.
Typowe sytuacje przy zleceniach naprawy
| Objaw | Najczęstsza przyczyna | Co zrobić |
|---|---|---|
| Instrukcje pokazują komunikat zamiast okna | Zlecenie ma status Zrealizowane albo Anulowane. | Sprawdź kolumnę Status; dopisuj pozycje tylko do zleceń w toku. |
| Brak potrzebnej części na liście artykułów | Artykuł nie należy do magazynów części i materiałów albo ma stan zerowy. | Sprawdź stan w kartotece magazynowej i w razie potrzeby przyjmij część dokumentem PW. |
| Komunikat "Maksymalna dostępna ilość w tej lokalizacji to: X" | Wpisana ilość przekracza stan wybranej lokalizacji. | Zmniejsz ilość albo wybierz inną pozycję stanu tego artykułu. |
| Nie da się usunąć części ze zlecenia | Dokument RW powiązany ze zleceniem został już zatwierdzony. | Dalsze korekty ujmij odrębnym dokumentem magazynowym, np. przyjęciem wewnętrznym PW. |
| Zgłoszenie nie zmienia statusu po realizacji naprawy | Program nie przenosi statusu zlecenia na zgłoszenie. | Czytaj postęp prac w rejestrze napraw. |
W praktyce zakładowej zlecenie naprawy odpowiada na pytania: co się zepsuło, kto naprawiał, jakich części użyto i ile to trwało. Jeśli maszyna podlega dozorowi technicznemu, to jej naprawy i modernizacje uzgadnia się z UDT (z wyjątkami opisanymi przez UDT), a po nich inspektor wykonuje badania doraźne; zasady podaje strona UDT o naprawach i modernizacjach. Wynik takiego badania wpisujesz w rejestrze Badania UDT. Wartość historii napraw dla planowania omawia artykuł o pełnej historii napraw w CMMS.
Ćwiczenie w demo - lekcja lub zajęcia
Ćwiczenie: odczytaj zakres naprawy ze zlecenia i porównaj plan z wykonaniem
Uczeń czyta zlecenie tak, jak robi to technik przed rozpoczęciem pracy, bez zapisu danych. Rola w demo: Narzędziownia, uruchamiana na stronie demo Studio TCS.net. Czas: około 15 minut.
- Uruchom demo w roli Narzędziownia i otwórz CMMS, Naprawy, a następnie kafelek Zlecenia naprawy.
- Przewiń tabelę w prawo, posortuj rejestr po kolumnie Termin rosnąco i wybierz dwa zlecenia: jedno zrealizowane i jedno w toku.
- Dla każdego porównaj kolumny Termin, Data rozpoczęcia i Data zakończenia oraz odczytaj Opis awarii i Opis naprawy.
- Zaznacz zlecenie w toku, wybierz Instrukcje, a potem Czynności i Części i materiały; zapisz pozycje z obu tabel i zamknij okna bez zapisu.
- Zaznacz zlecenie zrealizowane, wybierz Instrukcje - Czynności, a następnie zapisz treść komunikatu, który zastępuje okno.
Pytanie kontrolne. Dlaczego zlecenie zrealizowane jest zablokowane i jaki skutek ma to dla chwili, w której zmieniasz status na Zrealizowane?
Podstawa programowa. Ćwiczenie realizuje efekt "określa rodzaj i zakres napraw układów automatyki przemysłowej" z kwalifikacji ELM.04 Eksploatacja układów automatyki przemysłowej (jednostka ELM.04.4) w zawodzie technik automatyk, opisanej w podstawie programowej. Pozostałe ćwiczenia zebraliśmy na stronie demo TCS.net na zajęciach.
Najczęstsze pytania
Czy zmiana statusu zlecenia zmienia status zgłoszenia?
Nie. Zgłoszenie po wystawieniu zlecenia jest zablokowane i zostaje w statusie Zlecenie naprawy. Postęp prac sprawdzasz w rejestrze napraw.
Czy program wpisuje daty rozpoczęcia i zakończenia przy zmianie statusu?
Nie. Obie daty wpisujesz ręcznie w formularzu, a status zmieniasz osobnym polem. Program nie wymusza też kolejności statusów.
Czy status Zrealizowane można cofnąć?
W interfejsie nie ma takiej operacji. Zlecenie zrealizowane blokuje edycję i anulowanie oraz okna z menu Instrukcje, dlatego zamykaj je po uzupełnieniu wszystkich pozycji.
Czy dopisanie części do zlecenia od razu zmniejsza stan magazynowy?
Zmniejsza stan dostępny, bo pozycja trafia do dokumentu RW w buforze i rezerwuje ilość. Stan zatwierdzony zmienia dopiero zatwierdzenie tego dokumentu RW.
Czy program liczy czas pracy i koszt robocizny?
Nie. Okno Pracownicy zapisuje dzień i godziny pracy, ale program nie sumuje godzin i nie wylicza kosztu robocizny.
Słownik pojęć
- Zlecenie naprawy (ZNA)
- Dokument CMMS planujący naprawę obiektu: termin, czynności, części i pracownicy; numer ma format RRRR-MM-NNNNNZNA.
- Czynność
- Wartość słownika opisująca pracę do wykonania, dopisywana do zlecenia z numerem kolejności.
- Karta pracy
- Wydruk dla wykonawcy z danymi zlecenia oraz czynnościami i godzinami pracy pracowników.
- Bufor RW
- Dokument rozchodu wewnętrznego o statusie roboczym; zmniejsza stan dostępny, ale nie zmienia stanu zatwierdzonego.
- Termin zlecenia
- Planowany dzień realizacji naprawy; wraz z Planowaną datą zakończenia wyznacza zdarzenie w kalendarzu.
- Stan licznika
- Liczba wpisywana po naprawie w sekcji Po naprawie; w Narzędziowni jest zapisem, nie wyzwalaczem przeglądów.