Kontrahenci - kartoteka dostawców, producentów, serwisów i wypożyczalni
Kartoteka kontrahentów zbiera firmy zewnętrzne, z którymi narzędziownia wymienia towar i usługi. Każdy rekord ma jeden rodzaj, na przykład dostawcy albo wypożyczalni, od której bierzesz narzędzia. Rodzaj wybierasz przy dopisaniu i po zapisie nie możesz go zmienić.

Pasek rejestru zawiera menu trzech kresek (Menu uniwersalne), przyciski Edycja, Podgląd i Historia, a po prawej ikony Analiza danych, Widoczne kolumny i Zapisz widok. Pod nagłówkami kolumn leży wiersz filtrów z polami szukaj..., a kolumna Aktywne ma filtr z wartością Wszystkie. Na ekranie widać kolumny Aktywne, Nazwa skrócona, Miejscowość, Kod pocztowy, Ulica, Kraj, e-mail i Telefon; NIP, Uwagi, Rodzaj, Zapisał, Data zapisu i Analityka są za paskiem przewijania poziomego. Kolumna Rodzaj pokazuje trzyliterowy kod rodzaju, na przykład DOS dla dostawców, PRO dla producentów, KON dla kontrahentów ogólnych i SRW dla serwisów. U dołu rejestru stoi pager: pole Strona, lista Wierszy (30, 50, 100) i licznik zakresu, na przykład 1-17 z 17 w Dostawcach. Rejestr Wszystkie - tabela ma w bazie demonstracyjnej 72 rekordy, a jego pierwsza strona pokazuje 1-40 z 72. Dwuklik na wierszu otwiera Edycję.
Na tej stronie
- Rodzaje kontrahentów i miejsca ich użycia
- Kolumny rejestru i jak z nich korzystać
- Pasek narzędzi
- Pola formularza kontrahenta
- Czego kartoteka kontrahentów nie zawiera
- Typowe sytuacje przy kontrahentach
- Analiza danych w rejestrze
- Ćwiczenie: ustal rodzaj kontrahenta i sprawdź, co program pozwala w nim zmienić
- Najczęstsze pytania
- Słownik pojęć
Rodzaje kontrahentów i miejsca ich użycia

Ekran Kontrahenci ma u góry licznik Pozycje menu (8), pole Szukaj pozycji, przyciski Rozwiń wszystkie i Zwiń wszystkie oraz przełącznik 1 kol., 2 kol., 3 kol. Kafelki leżą w dwóch grupach. Grupa Kartoteki wg rodzaju zawiera sześć rejestrów przefiltrowanych do jednego rodzaju: Dostawcy, Producenci, Wypożyczalnie, Kontrahenci, Serwisy i Agencje pracy tymczasowej. Grupa Kartoteki kontrahentów ma dwie pozycje: Nowy kontrahent i Wszystkie - tabela. Rodzaj wskazuje zastosowanie rekordu, a liczby rekordów w bazie demonstracyjnej podaje ostatnia kolumna tabeli.
| Rodzaj | Kod w kolumnie Rodzaj | Gdzie program go używa | Rekordów w demo |
|---|---|---|---|
| Dostawca | DOS | Pole Dostawca w kartotece magazynowej i w karcie obiektu. | 17 |
| Producent | PRO | Pole Producent w kartotece magazynowej i w karcie obiektu. | 10 |
| Wypożyczalnia | WYP | Dokumenty wypożyczenia od dostawcy i zwrotu do dostawcy; przycisk Wypożyczone w rejestrze. | 5 |
| Serwis | SRW | Pole Serwis w karcie obiektu technicznego. | 14 |
| Agencja pracy tymczasowej | APT | Pole Agencja w kartotece pracownika firmy zewnętrznej, opisanej na stronie o pracownikach. | 13 |
| Kontrahent | KON | Rodzaj ogólny dla firm, które nie pasują do pozostałych. | 13 |
Kolejność zakładania ma znaczenie. Producent i dostawca są polami wymaganymi w formularzu narzędzia, więc kontrahentów tych rodzajów wprowadza się przed asortymentem. Bez nich formularz narzędzia nie zostanie zapisany, a wycofany z użycia kontrahent znika z list wyboru i nie trafi do nowych dokumentów.
Kolumny rejestru i jak z nich korzystać
| Kolumna | Zawartość | Jak wykorzystać |
|---|---|---|
| Aktywne | Znacznik aktywności kontrahenta; filtr w nagłówku ma wartość Wszystkie. | Filtr pokazuje firmy wycofane z użycia. |
| Nazwa skrócona | Skrócona nazwa firmy, pogrubiona w rejestrze. | Odszukanie firmy po krótkiej nazwie. |
| Miejscowość, Kod pocztowy, Ulica, Kraj | Adres firmy. | Filtrowanie dostawców według miasta albo kraju. |
| e-mail, Telefon | Dane kontaktowe. | Odszukanie kontaktu; polecenia Wyślij e-mail i Wyślij SMS są w menu rejestru (działanie SMS zależy od konfiguracji bramki SMS w instalacji). |
| NIP | Numer identyfikacji podatkowej, pole tekstowe. | Odszukanie firmy po numerze z faktury. |
| Uwagi | Dowolny komentarz. | Dodatkowe informacje o firmie zapisane tekstem. |
| Rodzaj | Kod rodzaju kontrahenta, na przykład DOS, PRO, KON albo SRW. | Zawężenie listy do jednej roli firmy: wpisz kod w polu szukaj... pod nagłówkiem. |
| Zapisał, Data zapisu, Analityka | Autor i czas zapisu oraz numer Analityka. | Ustalenie, kto zapisał rekord. |
Pasek narzędzi
| Przycisk | Działanie | Uwagi |
|---|---|---|
| Dopisz, Edycja | Otwierają formularz nowego albo zaznaczonego kontrahenta. | Rodzaj ustawia się przy dopisaniu. |
| Podgląd | Otwiera wydruk karty kontrahenta. | Po zaznaczeniu wiersza. |
| Cechy | Otwiera dodatkowe cechy kontrahenta. | W konfiguracji demo: Adres wysyłki FV, Numer rachunku bankowego, Limit ubezpieczenia. |
| Wypożyczone | Otwiera listy Do zwrotu i Wszystkie wypożyczone. | Dotyczy narzędzi wypożyczonych od tej wypożyczalni. |
| Historia | Pokazuje dokumenty z udziałem kontrahenta. | Pozwala ocenić obroty z firmą. |
Pasek zależy od rejestru. Tabela wyżej opisuje rejestr Wszystkie - tabela, a rejestry wg rodzaju mają własne zestawy przycisków. Przycisk Dokumenty RNA otwiera listę dokumentów RNA, W naprawie - listę narzędzi w naprawie, a Pracownicy - listę pracowników. Rejestry bez przycisku Dopisz nie dopisują firm, więc nowego kontrahenta zakładasz z kafelka Nowy kontrahent.
| Rejestr wg rodzaju | Przyciski paska narzędzi |
|---|---|
| Dostawcy | Edycja, Podgląd, Historia |
| Producenci | Edycja, Podgląd |
| Wypożyczalnie, Kontrahenci | Dopisz, Edycja, Podgląd, Cechy, Wypożyczone, Historia |
| Serwisy | Edycja, Podgląd, Dokumenty RNA, W naprawie, Historia |
| Agencje pracy tymczasowej | Edycja, Podgląd, Pracownicy |

Formularz Nowy kontrahent otwiera się jako osobna strona z nagłówkiem Studio TCS.net i podtytułem Kartoteka kontrahenta. U góry są przyciski Zapisz i Anuluj, a po prawej tryb Nowy rekord. Pod nagłówkiem stoi kafel Nowy rekord z przełącznikiem Aktywne (opis: Nieaktywny rekord znika z list wyboru) i przyciskami Notatki, Dokumenty oraz Lista; Notatki i Dokumenty są w nowym rekordzie nieaktywne. Pola leżą w trzech kartach. Karta Dane firmy ma Rodzaj (lista), Nazwa skrócona, Nazwa pełna (pole wieloliniowe) i NIP, karta Adres ma Ulicę, Kod pocztowy, Miejscowość i Kraj (domyślnie Polska (PL)), a karta Kontakt ma Telefon, E-mail, E-mail dodatkowy i Uwagi. Gwiazdką oznaczono sześć pól: Rodzaj, Nazwa skrócona, Nazwa pełna, Ulica, Kod pocztowy i Miejscowość. Lista Rodzaj zawiera sześć pozycji: Dostawca (DOS), Wypożyczalnia (WYP), Producent (PRO), Kontrahent (KON), Serwis (SRW) i Agencja pracy tymczasowej (APT).
Pola formularza kontrahenta
| Pole | Wymagane | Opis i walidacja |
|---|---|---|
| Rodzaj | tak | Wybór z listy sześciu rodzajów przy dopisaniu; po zapisie nieedytowalny. |
| Nazwa skrócona | tak | W formularzu do 100 znaków; niepowtarzalna w obrębie rodzaju kontrahenta. |
| Nazwa pełna | tak | Pole wieloliniowe, do 400 znaków. |
| Ulica | tak | Do 300 znaków. |
| Kod pocztowy | tak | Do 10 znaków. |
| Miejscowość | tak | Do 100 znaków. |
| Kraj | nie | Pole z podpowiedzią po wpisaniu co najmniej 2 znaków; domyślnie Polska (PL). |
| NIP | nie | Do 15 znaków. |
| Telefon | nie | Do 50 znaków. |
| nie | Do 50 znaków; adres jest sprawdzany przy zapisie. | |
| E-mail dodatkowy | nie | Do 150 znaków. |
| Uwagi | nie | Pole wieloliniowe, formularz nie ustawia limitu znaków. |
| Aktywne | nie | Przełącznik u góry formularza, domyślnie włączony; nieaktywny kontrahent znika z list wyboru. |
Reguła unikalności. Niepowtarzalna jest Nazwa skrócona w obrębie rodzaju kontrahenta, więc dwóch dostawców o tej samej nazwie skróconej nie zapiszesz, ale ta sama firma może mieć osobne rekordy jako dostawca i jako serwis. NIP nie jest sprawdzany ani pod kątem sumy kontrolnej, ani powtórzeń, a formularz nie pobiera danych z rejestrów urzędowych.
Podczas pisania znaki diakrytyczne w polach e-mail zamieniają się na łacińskie, na przykład ą na a. Przy zapisie program sprawdza format adresu i przy błędzie pokazuje komunikat "Format adresu e-mail jest niepoprawny". Zmiana istniejącego kontrahenta wymaga podania przyczyny z co najmniej czterech znaków, a zmiany pól trafiają do historii zmian.
Czego kartoteka kontrahentów nie zawiera
Granice kartoteki. Kartoteka nie przechowuje warunków współpracy, cennika dostawcy ani powiązań z zleceniami napraw. Zapiszesz w niej adres, dane kontaktowe, trzy cechy dodatkowe i uwagi tekstowe. Historia w rejestrze to lista dokumentów z udziałem firmy, a nie dziennik negocjacji.
Wybór serwisu do wzorcowania przyrządów pomiarowych dotyczy decyzji firmy, a nie programu. W praktyce zakładowej sprawdza się, czy laboratorium ma akredytację, a wykaz laboratoriów wzorcujących prowadzi Polskie Centrum Akredytacji. Wynik takiego wyboru zapisujesz w kartotece jako rekord rodzaju Serwis.
Typowe sytuacje przy kontrahentach
| Objaw | Najczęstsza przyczyna | Co zrobić |
|---|---|---|
| Okno "POWTÓRZONE DANE" | Kontrahent o tej nazwie skróconej istnieje już w tym rodzaju. | Zmień nazwę skróconą albo otwórz istniejący rekord. |
| Komunikat "Format adresu e-mail jest niepoprawny" | Brak znaku @ lub domeny z końcówką. | Popraw adres i zapisz ponownie. |
| Firmy nie ma na liście wyboru | Rekord jest nieaktywny. | Zaznacz Aktywne w Edycji. |
| Rodzaju nie da się zmienić | Pole Rodzaj po zapisie jest nieedytowalne. | Załóż nowy rekord we właściwym rodzaju i wycofaj stary. |
| Przycisk Wypożyczone jest pusty | Od tej firmy nie wypożyczono żadnego narzędzia. | Sprawdź dokumenty wypożyczenia od dostawcy. |
Analiza danych w rejestrze
Wiersz filtrów zawęża listę do jednego rodzaju albo kraju, a zasady filtrowania opisuje strona o filtrowaniu i sortowaniu danych. Kontrahentów można grupować, co ułatwia policzenie firm w poszczególnych krajach. Ikona Analiza danych (suma, grupowanie, wykres) otwiera narzędzia podsumowań, a ikona Widoczne kolumny pozwala ukryć lub pokazać kolumny. Menu z trzema kreskami ma grupę Funkcje uniwersalne z poleceniami Eksport Excel, Opis, Uwagi/notatki, Dyskusja, Pliki, Zdjęcia, Załączniki, Wyślij SMS, Wyślij e-mail, Wyczyść filtry i Odśwież oraz grupę Siatka z poleceniami Kolumny..., Eksport CSV (Excel) i Zapisz widok (działanie SMS zależy od konfiguracji bramki SMS w instalacji). Ogólne pojęcia narzędziowni zebrano w słowniku pojęć serwisu.
Ćwiczenie w demo - lekcja lub zajęcia
Ćwiczenie: ustal rodzaj kontrahenta i sprawdź, co program pozwala w nim zmienić
Uczeń bada jeden rekord tak, jak narzędziownik przed zamówieniem usługi w firmie zewnętrznej, ale niczego nie zapisuje. Rola w demo: Narzędziownia, uruchamiana na stronie demo narzędziowni. Czas: około 15 minut.
- Otwórz demo w roli Narzędziownia i przejdź do KARTOTEKI, Kontrahenci, Wszystkie - tabela.
- Przewiń tabelę w prawo do kolumny Rodzaj, wpisz w polu szukaj... kod SRW (serwis) i zapisz, ile rekordów pokazuje pager. Potem wyczyść filtr.
- Zaznacz dowolnego kontrahenta i wybierz Cechy; zapisz nazwy cech, które widzisz.
- Wybierz Edycja, sprawdź, które pole jest zablokowane, i zamknij okno przyciskiem Anuluj.
- Przejdź do pozycji Serwisy w grupie "Kartoteki wg rodzaju" i porównaj liczbę rekordów z wynikiem filtra z kroku 2.
Pytanie kontrolne. Dlaczego program pilnuje niepowtarzalności nazwy skróconej tylko w obrębie rodzaju, a nie w całej kartotece, i co to oznacza dla firmy, która jest jednocześnie dostawcą i serwisem?
Podstawa programowa. Ćwiczenie ogólne z zakresu ewidencji i gospodarki narzędziowej; nie wiążemy go z jednym efektem kształcenia z podstawy programowej. Pozostałe ćwiczenia zebraliśmy na stronie demo TCS.net na zajęciach.
Najczęstsze pytania
Czy można zmienić rodzaj kontrahenta po zapisie?
Nie. Rodzaj wybierasz przy dopisaniu, a potem pole jest nieedytowalne. Jeżeli firma pełni dwie role, załóż drugi rekord w drugim rodzaju.
Czy program sprawdza NIP albo pobiera dane firmy z rejestru urzędowego?
Nie. W polu NIP, do 15 znaków, program nie sprawdza sumy kontrolnej ani powtórzeń, a formularz nie pobiera danych z rejestrów urzędowych.
Czy kartoteka przechowuje warunki współpracy albo cennik dostawcy?
Nie. Zapisujesz adres, dane kontaktowe i uwagi. W konfiguracji demo dochodzą trzy cechy: Adres wysyłki FV, Numer rachunku bankowego i Limit ubezpieczenia.
Co pokazuje przycisk Wypożyczone?
Narzędzia wypożyczone od danej wypożyczalni, na listach Do zwrotu i Wszystkie wypożyczone. Przycisk ma sens dla kontrahentów rodzaju Wypożyczalnia.
Jak wycofać kontrahenta, z którym firma już nie współpracuje?
Odznacz pole Aktywne. Kontrahent zniknie z list wyboru w kartotekach i dokumentach, ale zostanie w rejestrze razem z historią dokumentów. Przycisku Usuń nie ma.
Słownik pojęć
- Kontrahent
- Firma zewnętrzna zapisana w kartotece: dostawca, producent, serwis, wypożyczalnia, agencja pracy tymczasowej albo rekord ogólny.
- Rodzaj kontrahenta
- Wartość ze słownika wybierana przy dopisaniu; po zapisie nie podlega zmianie.
- Nazwa skrócona
- Skrócona nazwa firmy, niepowtarzalna w obrębie rodzaju; w formularzu demo do 100 znaków.
- Wypożyczalnia
- Kontrahent, od którego narzędziownia wypożycza narzędzia; obsługują go dokumenty wypożyczenia od dostawcy i zwrotu do dostawcy.
- Cechy kontrahenta
- Dodatkowe pola opisowe otwierane przyciskiem Cechy; zestaw zależy od konfiguracji wdrożenia.