Reklamacje i obsługa posprzedażowa
Jak prowadzić reklamacje tak, żeby każda sprawa miała właściciela, termin i zapisaną przyczynę - od rejestracji zgłoszenia po wnioski dla produkcji.
Dlaczego skrzynka mailowa przestaje wystarczać
Reklamacje zaczynają się zwykle od jednego adresu e-mail i jednej osoby, która wie, co dzieje się z każdą sprawą. Dopóki zgłoszeń jest kilka w tygodniu, to działa. Kłopot nie rośnie z liczbą zgłoszeń, tylko z liczbą osób, które muszą je zobaczyć: serwisu, magazynu, handlowca i księgowości. Wątek mailowy przestaje wtedy być rejestrem i zmienia się w kopię rozesłaną do czterech skrzynek, a każda ma inną wersję wydarzeń.
Objawy są zawsze te same. Nikt nie powie z pamięci, ile spraw jest otwartych. Klient dzwoni z pytaniem o status i nie ma szybkiej odpowiedzi. Przy podsumowaniu roku nie da się ustalić, który produkt psuje się najczęściej, bo dane nigdy nie miały postaci, którą można policzyć.

Pięć etapów z jednym właścicielem każdy
Powtarzalny proces rozkłada się na pięć etapów. Każdy powinien mieć jednego właściciela. Najczęstszy błąd organizacyjny to połączenie weryfikacji z decyzją: osoba oceniająca zasadność nie powinna jednocześnie rozstrzygać o kosztownej wymianie.
| Etap | Co się dzieje | Kto odpowiada |
|---|---|---|
| Rejestracja | Przyjęcie zgłoszenia, numer RMA, protokół i potwierdzenie dla klienta | obsługa klienta albo klient przez formularz |
| Weryfikacja | Powiązanie z dokumentem sprzedaży, sprawdzenie gwarancji, ocena zasadności | obsługa reklamacji |
| Decyzja | Ustosunkowanie się do żądania klienta (naprawa, wymiana, obniżenie ceny, odstąpienie od umowy) i zapisanie rozstrzygnięcia | rzeczoznawca lub kierownik |
| Realizacja | Zlecenie do serwisu lub logistyki, ewidencja roboczogodzin i części | serwis, magazyn |
| Zamknięcie | Powiadomienie klienta, archiwizacja dokumentacji, wpis do analizy przyczyn | obsługa reklamacji |
Najczęściej z procesu wypada ostatni etap, a to on decyduje, czy reklamacje są tylko kosztem, czy także źródłem wiedzy o produkcie. Każdy etap opisujemy szczegółowo w przewodniku po procesie reklamacyjnym RMA.
Reklamacja od firmy i od konsumenta to dwa różne procesy
Ta różnica ma skutki prawne i bywa pomijana przy projektowaniu obsługi.
- Firma. Zgłoszenie rozpatruje się na podstawie umowy i rękojmi z Kodeksu cywilnego, którą strony mogą zmienić, albo na podstawie gwarancji. Ustawa nie wyznacza terminu odpowiedzi, więc warto go zapisać w umowie.
- Konsument. Przy umowach sprzedaży zawartych od 1 stycznia 2023 roku stosuje się niezgodność towaru z umową z ustawy o prawach konsumenta, a nie rękojmię z Kodeksu cywilnego. Umowa nie może ograniczyć tych uprawnień na niekorzyść konsumenta. Na reklamację przedsiębiorca powinien odpowiedzieć w ciągu 14 dni od jej otrzymania; brak odpowiedzi ustawa traktuje jako uznanie reklamacji.
W praktyce to dwie ścieżki w jednym rejestrze, nie dwa osobne systemy. Wspólny rejestr pozwala zauważyć, że ta sama wada pojawia się w obu kanałach. W Studio RMA.net termin rozpatrzenia jest wartością zapisaną przy zgłoszeniu, a program nie wylicza za firmę terminów ustawowych. Wiadomości o kolejnych etapach wysyła do klienta pracownik z gotowego szablonu SMS lub e-mail.
Co warto mierzyć
Trzy wielkości wystarczą, żeby proces przestał być nieprzejrzysty: czas od rejestracji do zamknięcia, udział zgłoszeń uznanych za zasadne i rozkład przyczyn według produktu i partii. Pierwsza mówi o sprawności obsługi, druga o tym, jak klient rozumie produkt przed zakupem, trzecia o samym produkcie. Z korespondencji mailowej nie policzysz żadnej z nich.
Warunkiem jest jednolite nazewnictwo przyczyn: trzydzieści różnych sformułowań tej samej usterki nie złoży się na żaden raport. W Studio RMA.net przyczyna reklamacji jest polem tekstowym, więc spójne nazewnictwo musi ustalić firma. Raporty programu zestawiają zgłoszenia według artykułu, żądania, dostawcy, statusu i pracownika, a pulpit pokazuje najczęściej reklamowane produkty. Czasu reakcji ani rozwiązania zgłoszenia raporty nie podają.
Od czego zacząć
Nie od wyboru systemu, tylko od spisania, kto w Twojej firmie odpowiada za każdy z pięciu etapów i jakie typy zgłoszeń w ogóle przyjmujesz. Reklamacja jakościowa, ilościowa, zwrot, serwis gwarancyjny i pogwarancyjny to różne ścieżki. O ten spis pytamy też przy wycenie: koszt Studio RMA.net zależy od typów zgłoszeń, liczby jednocześnie zalogowanych użytkowników i zakresu integracji. Abonament miesięczny składa się z opłaty podstawowej, licencji dostępowych i hostingu - zasady opisuje cennik Studio RMA.net. Wycenę przygotowujemy zwykle w ciągu dwóch dni roboczych od zapytania.
Który temat Cię dotyczy
Przewodnik po procesie reklamacyjnym RMA
Numer RMA, formularz zgłoszeniowy, statusy i stany sprawy, logistyka przesyłek oraz sprawdzanie statusu przez klienta. Dla osób, które projektują lub porządkują sam proces.
System zarządzania reklamacjami dla firm produkcyjnych i handlowych
Przepływ zgłoszenia w Studio RMA.net, praca w przeglądarce, kartoteka asortymentu, import z Excela, modele SaaS i on-premise oraz zakres integracji. Dla działów, które oceniają system.
Zintegrowany ekosystem obsługi posprzedażowej
Osoby prowadzące sprawę i przekazanie zgłoszenia, komunikacja z klientem, raporty i kartoteki. Dla kierowników serwisu, którzy chcą zobaczyć codzienną pracę w rejestrze.
Zobacz proces reklamacyjny w działającym programie
Bezpłatne demo Studio RMA.net, bez zobowiązań. Możesz przejść cały cykl od zgłoszenia po zamknięcie sprawy.
Zobacz też
Studio RMA.net · Cennik Studio RMA.net · Wycena wdrożenia · Serwis i wsparcie techniczne