W skrócie: Studio VSS.net integruje moduł celny blokujący dostęp do rampy do czasu zakończenia odprawy celnej. System rejestruje dokumenty SAD i MRN przy każdej wizycie, synchronizuje status clearance z agencją celną i automatycznie odblokowuje awizację po potwierdzeniu zwolnienia towaru. Wdrożenie modułu celnego nie wymaga modyfikacji podstawowej konfiguracji systemu awizacyjnego.
Kiedy potrzebny jest moduł celny w systemie awizacyjnym
Nie każdy magazyn wymaga modułu celnego w systemie awizacyjnym. Potrzeba ta występuje w trzech typowych scenariuszach. Pierwszym jest obsługa importu spoza Unii Europejskiej lub eksportu poza jej granice - każdorazowo, gdy towar jest objęty procedurą celną i wymaga zgłoszenia SAD lub elektronicznego MRN przed zwolnieniem do obrotu gospodarczego na terytorium UE.
Drugim scenariuszem są magazyny z własną agencją celną lub magazyny działające jako składy celne. W takich obiektach część dostaw może być zwolniona bezpośrednio po przybyciu, a część może wymagać dodatkowych inspekcji, zatwierdzenia klasyfikacji taryfowej lub oczekiwania na decyzję urzędu celnego. Bez modułu celnego w systemie awizacyjnym dyspozytor nie ma informacji, które pojazdy mogą być obsłużone normalnie, a które muszą czekać na clearance.
Trzecim scenariuszem są centra logistyczne obsługujące wielu klientów o różnych profilach celnych - część towarów jest w swobodnym obrocie, część jest importowana w procedurze zawieszonej lub tranzycie. Moduł celny VSS.net pozwala oznaczać każdą awizację odpowiednim statusem celnym i zapewnia, że pojazdy z towarem w procedurach celnych nie trafiają na rampę przed uzyskaniem wymaganej zgody.
Blokada rampy do czasu clearance - jak działa mechanizm
Mechanizm blokady rampy w module celnym VSS.net działa na poziomie statusu awizacji. Awizacja, która została oznaczona jako objęta procedurą celną - przez dostawcę przy rejestracji lub przez dyspozytora po przyjęciu zgłoszenia - otrzymuje status "oczekuje na clearance". W panelu dyspozytora taka awizacja jest widoczna w kolorze różnym od awizacji standardowych i oznaczona ikoną procedury celnej.
Dyspozytor widzi dla takiej awizacji zarezerwowaną rampę i zaplanowany slot czasowy, ale przycisk "Rozpocznij obsługę" jest zablokowany. System wyświetla informacje o oczekiwanym statusie celnym i - jeśli agencja celna podała szacunkowy czas uzyskania clearance - o oczekiwanej godzinie zwolnienia. Dyspozytor może monitorować status na żywo bez potrzeby telefonowania do agencji celnej.
Kiedy agencja celna potwierdzi zwolnienie towaru przez urząd celny - przez zmianę statusu w portalu VSS.net, przez API lub przez e-mail z automatycznym parserem - awizacja zmienia status na "gotowa do obsługi" i dyspozytor może przydzielić pojazd do rampy w standardowy sposób. Cała historia statusów celnych z czasami zmian i identyfikatorami użytkowników jest zapisana w logu wizyty i dostępna do raportowania.
Rejestracja dokumentów celnych przy każdej wizycie
Każda awizacja objęta procedurą celną zawiera w VSS.net dedykowaną sekcję dokumentów celnych. Gromadzone są tam następujące dane: numer zgłoszenia SAD (dla starszych procedur) lub MRN - Movement Reference Number (dla zgłoszeń elektronicznych w systemie AES lub CELINA), identyfikator agencji celnej odpowiedzialnej za odprawę, data i godzina złożenia zgłoszenia celnego, status odprawy z pełną historią zmian - od "zgłoszenie złożone" przez "w toku kontroli" do "zwolnione" lub "zatrzymane", data i godzina uzyskania zwolnienia towaru przez urząd celny.
Te dane są archiwizowane przez cały okres przechowywania awizacji w systemie i są dostępne do eksportu na potrzeby kontroli celnych lub audytów wewnętrznych. W przypadku kontroli przez urząd celny lub inspekcję handlową menedżer logistyki może w ciągu minut wygenerować raport wszystkich wizyt z procedurą celną za dowolny okres z pełnym zestawem danych dokumentacyjnych.
Rejestracja dokumentów celnych w VSS.net zastępuje papierowe lub excelowe ewidencje, które tradycyjnie były prowadzone równolegle do systemu awizacyjnego. Eliminuje to rozbieżności między danymi systemowymi a papierową dokumentacją i zapewnia, że każda wizyta z procedurą celną jest kompletnie udokumentowana bez dodatkowej pracy administracyjnej.
Dokumenty dołączane przez przewoźnika przy awizacji
Przewoźnik albo agencja celna może dołączyć dokumenty już przy składaniu awizacji w portalu. Obsługiwane typy to SAD, T1, T2, CMR i konosament, a z certyfikatów świadectwo pochodzenia, certyfikat fitosanitarny oraz dokument CITES. Administrator ustala, które z nich są obowiązkowe dla danego typu dostawy. Pracownik agencji albo bramy weryfikuje je elektronicznie w panelu VSS.net, bez wymiany papierów przy szlabanie.
Dokument zapisany w rekordzie awizacji nie ginie przy przekazywaniu między kierowcą a ochroną, a zaginięcie papierowego SAD na tym etapie kończy się poważnymi problemami administracyjnymi. Wersję elektroniczną można w każdej chwili wydrukować albo wysłać e-mailem stronie, która o nią prosi.
Integracja z agencją celną i systemem AES
Moduł celny VSS.net jest zaprojektowany do elastycznej współpracy z agencjami celnymi o różnych poziomach zaawansowania technologicznego. Agencja celna może wchodzić w interakcję z systemem przez trzy kanały w zależności od możliwości technicznych i preferencji. Pierwszym i najprostszym kanałem jest dedykowany widok w portalu VSS.net: agencja celna otrzymuje konto z dostępem wyłącznie do listy awizacji oczekujących na clearance dla danego klienta i może zmieniać statusy po uzyskaniu decyzji urzędu celnego. Widok jest responsywny i działa na tablecie lub smartfonie.
Drugim kanałem jest integracja przez API REST: jeżeli agencja celna posiada własny system do obsługi zgłoszeń celnych, może skonfigurować automatyczne powiadamianie VSS.net o zmianie statusu przez webhook lub cykliczne odpytywanie endpointu API VSS.net. To rozwiązanie eliminuje ręczne logowanie się agencji do portalu - zmiana statusu w systemie agencji automatycznie aktualizuje status w VSS.net i wysyła powiadomienie do dyspozytora.
Trzecim kanałem jest integracja z systemem AES (Automated Export System) lub CELINA przez dedykowany konektor VSS.net. VSS.net może odbierać zdarzenia zmiany statusu zgłoszenia celnego bezpośrednio z systemu administracji celnej, eliminując agencję celną jako pośrednika w aktualizacji statusów. Ta opcja jest dostępna w obiektach, gdzie wolumen operacji celnych uzasadnia koszt wdrożenia integracji z systemem administracji celnej.
Strefa celna i towary w procedurze zawieszonej
Obiekty ze statusem składu celnego albo obsługujące przewozy TIR wydzielają w VSS.net osobną strefę awizacyjną. Rampy tej strefy przyjmują wyłącznie awizacje oznaczone flagą procedury celnej, więc towaru w procedurze zawieszonej nie da się skierować do zwykłej strefy magazynowej. W kalendarzu VSS.net rampy strefy celnej są widoczne tylko dla awizacji z odpowiednim statusem.
Status procedury zawieszonej blokuje w systemie przyjęcie towaru do strefy magazynowej, dopóki agencja celna nie potwierdzi zamknięcia procedury. Każda zmiana statusu, od objęcia towaru procedurą do jej zamknięcia, trafia do rekordu awizacji z datą, godziną i identyfikatorem operatora.
Fizyczne skierowanie towaru do strefy magazynowej przed zakończeniem odprawy grozi sankcjami administracyjnymi. Osobna pula ramp i dziennik statusów przy każdej awizacji zamykają tę lukę i dają ścieżkę audytu dla każdej dostawy transgranicznej.
Wdrożenie modułu celnego - etapy i typowy czas realizacji
Wdrożenie modułu celnego w VSS.net jest dodatkowym etapem po uruchomieniu podstawowej konfiguracji systemu awizacyjnego. Nie wymaga modyfikacji istniejącej konfiguracji VSS.net - moduł celny jest aktywowany przez administratora systemu i konfigurowany dla wybranych typów awizacji lub kontrahentów.
Etap pierwszy to analiza wymagań celnych klienta: konsultant ustala, które kategorie towarów lub dostawców podlegają procedurom celnym, jaki jest preferowany kanał komunikacji z agencją celną i jakie dokumenty muszą być rejestrowane. Etap trwa 2-3 dni robocze. Etap drugi to konfiguracja modułu celnego i testy z agencją celną - 3-5 dni roboczych. Etap trzeci to szkolenie dyspozytorów i agencji celnej - 1 dzień. Etap czwarty to uruchomienie produkcyjne z asystentem - 1-2 dni robocze.
- Brak modyfikacji podstawowej konfiguracji VSS.net - moduł celny jest aktywowany jako rozszerzenie.
- Trzy kanały współpracy z agencją celną: portal VSS.net, API REST i integracja z AES/CELINA.
- Pełna historia statusów celnych archiwizowana przy każdej wizycie przez 2 lata.
- Automatyczne alerty dla dyspozytora przy zmianie statusu clearance.
- Raporty eksportowalne do Excel i CSV na potrzeby kontroli celnych i audytów.
Łączny czas wdrożenia modułu celnego wynosi od 1 do 2 tygodni i nie wpływa na działanie pozostałych funkcji systemu awizacyjnego. Klienci posiadający już działający VSS.net mogą wdrożyć moduł celny jako upgrade bez przestojów operacyjnych.
Chcesz zobaczyć, jak system wygląda w praktyce? Sprawdź galerię zrzutów ekranów lub przejdź do pełnej instrukcji obsługi Studio VSS.net.
Galeria zrzutów ekranów Instrukcja obsługi VSS.netChcesz zobaczyć Studio VSS.net w działaniu? Bezpłatne demo dostępne bez rejestracji - wystarczy kliknąć i uruchomić.
Zobacz DEMOJak zarejestrować awizację z odprawą celną w systemie VSS.net w pięciu krokach
Poniższy przewodnik opisuje rejestrację dostawy wymagającej obsługi celnej w module VSS.net. Proces obejmuje uzupełnienie dokumentów celnych, przypisanie agenta celnego i monitorowanie statusu odprawy. Całość zajmuje około 10 minut.
-
Utwórz nową awizację i wybierz typ dostawy
Zaloguj się do VSS.net jako dyspozytor lub spedytor. Kliknij Nowa awizacja i z listy typów wybierz opcję Dostawa celna lub Import spoza UE.
-
Uzupełnij dane pojazdu i kierowcy
Wpisz numer rejestracyjny ciągnika i naczepy, dane kierowcy oraz przewoźnika. System automatycznie sprawdzi kierowcę na liście uprawnionych.
-
Dodaj numer dokumentu celnego
W sekcji Dokumenty celne wpisz numer MRN (Movement Reference Number) lub T1. Możesz dołączyć skan dokumentu w formacie PDF lub JPG.
-
Przypisz agenta celnego i okno czasowe
Wybierz z listy agenta celnego odpowiedzialnego za odprawę. Wyznacz okno czasowe przyjazdu, uwzględniając czas trwania procedury celnej.
-
Monitoruj status odprawy i zatwierdź przyjazd
Gdy status awizacji zmieni się na Odprawa potwierdzona, zatwierdź fizyczny przyjazd pojazdu na plac. System automatycznie powiadomi rampę i magazyn.
Jak skonfigurować moduł celny w systemie awizacji w pięciu krokach
Konfigurację wykonuje administrator w panelu VSS.net. Pięć kroków zajmuje około 30 minut - testy z agencją celną i szkolenie dyspozytorów to osobne etapy wdrożenia, opisane wyżej.
-
Utwórz strefę celną w konfiguracji ramp
W panelu administratora przejdź do ustawień ramp i wydziel osobną pulę doków przeznaczonych dla towarów celnych. Oznacz je flagą procedury celnej.
-
Włącz blokadę rampy dla awizacji celnych
W ustawieniach modułu celnego aktywuj opcję blokady rampy dla statusu oczekuje na odprawę. Rampa nie zostanie zwolniona bez zmiany statusu przez agencję.
-
Utwórz konta dla agencji celnej
Dodaj konta użytkowników dla pracowników agencji celnej z uprawnieniem do zmiany statusu odprawy. Ogranicz widoczność do awizacji z flagą celną.
-
Skonfiguruj typy dokumentów celnych
W ustawieniach dokumentów zdefiniuj wymagane typy: SAD, T1, T2, CMR. Ustaw, które z nich są obowiązkowe do złożenia awizacji.
-
Wybierz tryb odblokowania rampy
Zdecyduj, czy odblokowanie rampy po odprawie będzie automatyczne przez API systemu celnego, czy ręczne przez pracownika agencji. Skonfiguruj powiadomienie SMS dla kierowcy.
Najczęstsze pytania
Jak VSS.net blokuje dostęp do rampy w trakcie odprawy celnej?
Awizacja objęta procedurą celną otrzymuje w VSS.net status "oczekuje na clearance" - rampa jest dla niej zarezerwowana w harmonogramie, ale przycisk "Rozpocznij obsługę" jest zablokowany dla dyspozytora. W panelu dyspozytora takie awizacje są oznaczone odrębnym kolorem i ikoną procedury celnej, aby nie pomylono ich ze standardowymi awizacjami gotowymi do obsługi. Kiedy agencja celna potwierdzi zwolnienie towaru przez zmianę statusu w portalu VSS.net lub przez API, awizacja automatycznie zmienia status na "gotowa do obsługi" i dyspozytor może przydzielić pojazd do rampy w standardowy sposób.
Jakie dokumenty celne są rejestrowane przy każdej wizycie w VSS.net?
Studio VSS.net rejestruje przy awizacjach z procedurą celną: numer zgłoszenia SAD lub MRN dla zgłoszeń elektronicznych w AES lub CELINA, identyfikator agencji celnej odpowiedzialnej za odprawę, datę i godzinę złożenia zgłoszenia, pełną historię zmian statusu odprawy z czasami i identyfikatorami użytkowników, datę i godzinę uzyskania zwolnienia towaru. Wszystkie dane są archiwizowane przez 2 lata i dostępne w raportach eksportowalnych do Excel i CSV, co umożliwia szybkie przygotowanie dokumentacji na potrzeby kontroli celnych lub audytów wewnętrznych bez przeszukiwania papierowych akt.
Czy moduł celny VSS.net działa z każdą agencją celną?
Tak - moduł celny VSS.net jest zaprojektowany do współpracy z dowolną agencją celną przez trzy kanały. Agencja może używać dedykowanego widoku w portalu VSS.net, gdzie ręcznie zmienia statusy awizacji po uzyskaniu decyzji urzędu celnego. Agencja z własnym systemem może używać API REST VSS.net do automatycznej aktualizacji statusów bez logowania do portalu. W obiektach o wysokim wolumenie operacji celnych dostępna jest bezpośrednia integracja z systemem AES lub CELINA, eliminująca agencję jako pośrednika w aktualizacji statusów. Wybór kanału jest ustalany z klientem na etapie analizy wymagań.
Skąd dyspozytor wie, kiedy towar zostanie zwolniony?
Ze statusu widocznego przy awizacji, uzupełnionego o szacowany czas uzyskania zgody, jeśli agencja celna go poda. Dopóki zgoda nie przyjdzie, przycisk rozpoczęcia obsługi pozostaje zablokowany, a rampa jest zarezerwowana. Po zmianie statusu awizacja przechodzi w stan gotowej do obsługi i dalej idzie standardową ścieżką. Telefon do agencji przestaje być potrzebny, ponieważ informacja dociera tą samą drogą co reszta danych o wizycie.
Czy wdrożenie modułu celnego wymaga przebudowy istniejącej konfiguracji?
Nie. Moduł włącza administrator jako rozszerzenie i konfiguruje go tylko dla wybranych typów awizacji albo kontrahentów, więc pozostałe procesy działają bez zmian. Klient z uruchomionym systemem może dołożyć moduł bez przerwy w pracy - etapy obejmują analizę wymagań celnych, konfigurację z testami po stronie agencji, szkolenie oraz start produkcyjny z asystą konsultanta.
Czym różni się automatyczny tryb odblokowania rampy od ręcznego?
W trybie automatycznym system celny po zakończeniu odprawy wysyła sygnał przez interfejs programistyczny, rampa zwalnia się sama, a kierowca dostaje SMS z wezwaniem. W trybie ręcznym pracownik agencji celnej zmienia status awizacji w portalu VSS.net, także z telefonu, bo widok agencji jest responsywny. Drugi wariant nie wymaga integracji systemowej, więc wdraża się go szybciej i wystarcza mniejszym agencjom bez własnego zaplecza informatycznego.
Jakie uprawnienia dostaje agencja celna w systemie?
Konta agencji celnej mają prawo zmiany statusu odprawy oraz widoczność ograniczoną do awizacji oznaczonych flagą celną - reszta harmonogramu pozostaje poza ich zasięgiem. Każda zmiana statusu trafia do dziennika awizacji wraz z datą, godziną i identyfikatorem operatora, więc przebieg procedury da się odtworzyć przy kontroli.
Słownik pojęć obsługi celnej w awizacji
- MRN (Movement Reference Number)
- Numer referencyjny ruchu nadawany przez system NCTS przy odprawie tranzytowej T1. Jest to główny identyfikator procedury celnej, wymagany przy dostawach spoza UE.
- T1 (Tranzyt celny)
- Procedura celna pozwalająca na przewóz towarów spoza UE przez terytorium Unii bez zapłaty cła w miejscu wjazdu. Procedura kończy się w urzędzie celnym przeznaczenia.
- NCTS (New Computerised Transit System)
- Europejski system komputerowy obsługujący procedury tranzytowe. Generuje dokumenty celne i nadaje numery MRN.
- Agent celny
- Uprawniony pośrednik reprezentujący importera przed urzędem celnym. W VSS.net agent celny może być przypisany do konkretnej awizacji jako osoba kontaktowa.
- Odprawa celna
- Procedura administracyjna polegająca na zgłoszeniu towaru do urzędu celnego, weryfikacji dokumentów i zapłacie należności celno-podatkowych.
- Zamknięcie tranzytu
- Formalne zakończenie procedury T1 w urzędzie celnym przeznaczenia po przybyciu towaru. Po zamknięciu system NCTS wysyła potwierdzenie do urzędu wyjścia.
- AEO (Authorised Economic Operator)
- Status upoważnionego przedsiębiorcy nadawany przez urząd celny firmom spełniającym wysokie standardy bezpieczeństwa i wiarygodności. Firmy AEO korzystają z uproszczonych procedur celnych.
- SAD (Single Administrative Document)
- Jednolity dokument administracyjny stosowany przy odprawie celnej towarów importowanych i eksportowanych. W systemie VSS.net SAD może być dołączany jako załącznik do awizacji i weryfikowany elektronicznie przez agencję celną.
- T2
- Dokument tranzytu celnego Unii Europejskiej dla towarów wspólnotowych, w odróżnieniu od T1 dla towarów niewspólnotowych. VSS.net obsługuje oba typy jako dokumenty awizacji.
- Procedura zawieszona
- Status celny towaru, który przebywa na terenie składu celnego bez uiszczenia należności celnych. Towar w procedurze zawieszonej nie może zostać skierowany do magazynu ogólnego - VSS.net wymusza odseparowanie tych dostaw.
- Clearance
- Zakończenie odprawy celnej i zwolnienie towaru do obrotu lub dalszego tranzytu. W module celnym VSS.net clearance zmienia status awizacji i zwalnia blokadę rampy.
- TIR (Transports Internationaux Routiers)
- Międzynarodowy system gwarancji celnych dla przewozów drogowych. Karnety TIR są rejestrowane w awizacji jako dokument tranzytowy i przechowywane w archiwum VSS.net.