Logo SoftwareStudio - producent oprogramowania dla logistyki

Spis z natury w magazynie ze Studio WMS.net – szybka i bezbłędna inwentaryzacja

Coroczna inwentaryzacja nie musi oznaczać przestojów, chaosu i wielodniowego przepisywania arkuszy. Studio WMS.net jako program magazynowy WMS automatyzuje spis z natury w magazynie – operatorzy skanują kody kreskowe na terminalach Android, a system natychmiast weryfikuje wyniki ze stanami systemowymi, wskazuje rozbieżności i generuje gotowy protokół różnic bez żadnej ręcznej pracy biurowej.

Pracownicy magazynu w kaskach używający terminali mobilnych podczas spisu z natury z systemem Studio WMS.net
Schemat inwentaryzacji ciągłej w Studio WMS.net – podział magazynu na strefy, harmonogram rotacyjny, skanowanie na terminalu Android i automatyczny raport rozbieżności

Spis z natury w magazynie – co to jest i dlaczego jest obowiązkowy

Spis z natury, zwany też inwentaryzacją fizyczną, to procedura polegająca na policzeniu i zidentyfikowaniu wszystkich składników majątkowych przedsiębiorstwa – w przypadku magazynu oznacza to fizyczne przeliczenie każdej jednostki towarowej i porównanie wyników ze stanami ewidencyjnymi w systemie. Obowiązek przeprowadzania inwentaryzacji wynika z ustawy o rachunkowości, która nakłada na przedsiębiorców wymóg weryfikacji stanów co najmniej raz w roku.

Błędy inwentaryzacyjne mają bezpośrednie konsekwencje finansowe. Niedobory niezidentyfikowane na czas oznaczają zawyżone stany w systemie i ryzyko realizacji zamówień, których nie można fizycznie wypełnić. Nadwyżki są często efektem błędów w dokumentacji – towar przyjęty bez PZ lub wydany bez WZ – które generują problemy przy zamknięciu roku w księgowości. Rozbieżności między stanem fizycznym a systemowym rosną przez cały rok, jeśli nie są regularnie weryfikowane, dlatego moment rocznego spisu bywa bolesnym odkryciem skumulowanych błędów. Szczegółowe omówienie dokumentów magazynowych, których błędy prowadzą do rozbieżności, zawiera artykuł o dokumentach PZ, WZ, PW, RW i MM.

W zależności od specyfiki działalności ustawa dopuszcza różne metody inwentaryzacji: pełny spis roczny obejmujący cały magazyn w jednym terminie, inwentaryzację rotacyjną (ciągłą) prowadzoną etapami przez cały rok lub inwentaryzację uproszczoną dla wybranych grup towarów. Studio WMS.net obsługuje wszystkie trzy metody, przy czym inwentaryzacja ciągła jest rozwiązaniem optymalnym dla większości magazynów – eliminuje konieczność zatrzymywania operacji i rozkłada nakład pracy równomiernie na cały rok.

Inwentaryzacja ciągła w Studio WMS.net – spis przez cały rok bez zamykania magazynu

Inwentaryzacja ciągła w Studio WMS.net opiera się na podziale magazynu na strefy i przypisaniu każdej strefie harmonogramu weryfikacji. Kierownik magazynu konfiguruje w systemie plan roczny: które lokalizacje są sprawdzane w którym kwartale lub miesiącu, z jaką częstotliwością powtarzane są kontrole stref o wysokiej rotacji i które towary podlegają dodatkowej weryfikacji ze względu na wartość lub wrażliwość.

Pracownica magazynu korzystająca z terminala mobilnego do kontroli stanów magazynowych w systemie Studio WMS.net podczas inwentaryzacji ciągłej

System automatycznie generuje arkusze inwentaryzacyjne zgodnie z harmonogramem i przydziela je operatorom na zmianie. Operator widzi na terminalu Android listę lokalizacji do sprawdzenia w bieżącej zmianie – nie musi się zastanawiać, gdzie iść ani co liczyć. Po zakończeniu przydzielonych lokalizacji arkusz wraca do systemu, gdzie jest dostępny dla kierownika do weryfikacji i zatwierdzenia.

Istotną zaletą inwentaryzacji ciągłej jest możliwość równoległej pracy w różnych strefach bez wzajemnego zakłócania. Jeden zespół może prowadzić spis w strefie A, podczas gdy inni pracownicy realizują normalnie przyjęcia i wydania w strefach B, C i D. Jedynym ograniczeniem jest tymczasowe wstrzymanie ruchów w aktywnie inwentaryzowanej strefie do czasu zamknięcia arkusza – co zwykle trwa od kilkunastu minut do kilku godzin, nie dni.

Spis towarów w magazynie z terminalem Android – jak przebiega skanowanie

Przebieg spisu towarów w magazynie z użyciem terminala Android w Studio WMS.net jest prosty i intuicyjny. Operator otwiera przydzielony arkusz inwentaryzacyjny na terminalu, przechodzi do pierwszej lokalizacji na liście i skanuje etykietę regału lub lokalizacji. System potwierdza, że jest we właściwym miejscu i wyświetla listę towarów, które powinny się tam znajdować zgodnie ze stanem systemowym – ale operator jej nie widzi, by uniknąć efektu potwierdzania tego, co system twierdzi, zamiast tego, co jest faktycznie na regale.

Operator skanuje kolejno kody kreskowe wszystkich jednostek na lokalizacji i wpisuje lub zatwierdza ilości. Po zeskanowaniu ostatniej pozycji potwierdza zakończenie lokalizacji. Dopiero w tym momencie system porównuje wprowadzone dane ze stanem systemowym i wyświetla ewentualne rozbieżności. Jeśli wyniki się zgadzają, lokalizacja jest zamknięta zielonym statusem. Jeśli nie – operator może wykonać ponowne liczenie przed zamknięciem, a różnica jest flagowana do weryfikacji przez kierownika.

Obsługa terminali Android podczas spisu z natury jest szczegółowo opisana w artykule o aplikacji mobilnej Android w Studio WMS.net. Warto zaznaczyć, że system obsługuje jednocześnie wielu operatorów pracujących na różnych lokalizacjach w tej samej strefie, co pozwala skrócić czas spisu proporcjonalnie do liczby zaangażowanych osób.

Weryfikacja rozbieżności i raport inwentaryzacyjny – co system wykrywa automatycznie

Po zamknięciu arkusza inwentaryzacyjnego Studio WMS.net automatycznie generuje raport rozbieżności zawierający cztery kategorie pozycji: nadwyżki (towar fizycznie obecny, niewidoczny w systemie), niedobory (brak fizyczny towaru widocznego w systemie), błędne lokalizacje (towar na innej lokalizacji niż w systemie) oraz pozycje zgodne (stan fizyczny odpowiada systemowemu). Raport jest dostępny natychmiast po zamknięciu arkusza, bez żadnego ręcznego przetwarzania danych.

Infografika pokazująca odtwarzanie historycznego stanu magazynowego na wybrany dzień w Studio WMS.net – weryfikacja i analiza rozbieżności inwentaryzacyjnych

Kierownik analizuje raport i decyduje, które rozbieżności wymagają ponownego przeliczenia, a które są wynikiem błędów dokumentacyjnych do wyjaśnienia z innymi działami. Studio WMS.net obsługuje funkcję „stan magazynowy na dzień" – pozwala odtworzyć, jaki był stan systemowy w dowolnym momencie przeszłości. Dzięki temu kierownik może sprawdzić, kiedy nastąpiła rozbieżność i jakie operacje ją poprzedzały, co znacząco ułatwia identyfikację przyczyny i wdrożenie działań naprawczych.

Po zatwierdzeniu raportu przez kierownika system automatycznie przesyła korekty stanów do systemu ERP przez REST API. Dział księgowości nie wprowadza niczego ręcznie – dokument różnic inwentaryzacyjnych pojawia się w ERP natychmiast po zatwierdzeniu i jest gotowy do zaksięgowania. Protokół różnic można też wyeksportować do PDF lub arkusza Excel i podpisać elektronicznie, co spełnia wymogi formalne ustawy o rachunkowości.

Program do magazynowania a tradycyjny arkusz – porównanie metod spisu

Spis z natury w arkuszu kalkulacyjnym wygląda prosto na papierze, ale w praktyce generuje problemy na każdym etapie. Operatorzy przepisują ręcznie kody indeksów, co jest źródłem pomyłek. Kilka osób pracuje na różnych kopiach pliku, które muszą być ręcznie scalane. Weryfikacja rozbieżności odbywa się dopiero po zakończeniu całego spisu, więc błędów nie można korygować na bieżąco. Raport rozbieżności wymaga ręcznych obliczeń lub formuł, które ktoś musi zbudować i sprawdzić.

Studio WMS.net jako program do magazynowania eliminuje każdy z tych problemów. Skanowanie kodu kreskowego zastępuje ręczne wpisywanie – jeden skan to zero błędów przepisania. Wielu operatorów pracuje jednocześnie w tym samym arkuszu systemowym bez ryzyka nadpisania danych. Weryfikacja odbywa się w czasie rzeczywistym po każdej lokalizacji. Raport rozbieżności jest generowany automatycznie i nie wymaga żadnych obliczeń ręcznych.

Konkretne oszczędności zależą od wielkości magazynu, ale w typowych wdrożeniach czas trwania pełnego spisu skraca się o 60–70% w stosunku do metody papierowej lub arkuszowej. Liczba błędów w raporcie rozbieżności, wynikających z pomyłek przy spisie, spada praktycznie do zera – rozbieżności, które system wykrywa, to rzeczywiste niezgodności między fizycznym stanem magazynu a ewidencją, nie artefakty błędów przy przepisywaniu.

Systemy informatyczne w magazynie jako podstawa kontroli stanów – rola WMS

Systemy informatyczne w magazynie klasy WMS nie tylko przyspieszają inwentaryzację – przede wszystkim zapobiegają powstawaniu rozbieżności na co dzień. Każde przyjęcie towaru generuje dokument PZ i aktualizuje stan na lokalizacji. Każde wydanie generuje WZ i zmniejsza stan. Każde przesunięcie między lokalizacjami jest rejestrowane przez MM. Nie ma możliwości fizycznego ruchu towaru bez śladu w systemie – przynajmniej dopóki magazyn działa zgodnie z procedurami.

W magazynach, gdzie stany systemowe rozbiegają się znacząco ze stanami fizycznymi, przyczyną jest zwykle nie zły system, ale procesy obejścia systemu – wydania bez WZ, przyjęcia bez PZ, przesunięcia bez potwierdzenia na terminalu. Studio WMS.net ogranicza te obejścia przez wymóg skanowania przy każdej operacji i blokowanie operacji niezgodnych z procedurami. W efekcie spis z natury coraz rzadziej przynosi duże niespodzianki – stany systemowe są coraz dokładniejsze, a inwentaryzacja staje się weryfikacją, a nie odkrywaniem problemu.

Dla firm, które dopiero wdrażają WMS po latach pracy z arkuszami, pierwsze inwentaryzacja po uruchomieniu systemu bywa też okazją do dogłębnego czyszczenia bazy – identyfikacji towarów bez ruchu, lokalizacji błędnie zakodowanych i stanów ujemnych wynikających z historycznych błędów dokumentacyjnych. Studio WMS.net i jego możliwości można poznać dokładniej na stronie produktowej.

Sprawdź, ile czasu i pieniędzy możesz zaoszczędzić na inwentaryzacji

Oblicz zwrot z inwestycji w program magazynowy WMS lub zamów bezpłatną wycenę wdrożenia Studio WMS.net dla Twojego magazynu.

FAQ – najczęstsze pytania o spis z natury i inwentaryzację w systemie WMS

Czym jest inwentaryzacja ciągła i czym różni się od tradycyjnego spisu z natury?

Inwentaryzacja ciągła polega na systematycznym, rotacyjnym spisie wybranych stref lub lokalizacji magazynu przez cały rok, zamiast jednorazowego spisu całości na przełomie roku. Studio WMS.net dzieli magazyn na strefy i przypisuje każdej z nich harmonogram weryfikacji. Efekt jest taki sam jak po tradycyjnym spisie rocznym – cały magazyn jest zinwentaryzowany – ale bez konieczności zatrzymywania operacji i angażowania całego zespołu w jeden intensywny okres.

Czy podczas spisu z natury w Studio WMS.net magazyn musi być zamknięty?

Nie. Studio WMS.net umożliwia prowadzenie spisu jednej strefy przy jednoczesnej normalnej pracy w pozostałych strefach. Strefa objęta aktywnym arkuszem inwentaryzacyjnym może mieć tymczasowo zablokowane wydania lub przyjęcia do czasu zamknięcia arkusza, ale pozostała część magazynu działa bez żadnych ograniczeń. Dla magazynów pracujących w trybie ciągłym to zasadnicza zaleta w stosunku do tradycyjnego spisu rocznego.

Jak Studio WMS.net wykrywa rozbieżności podczas inwentaryzacji?

System porównuje każdy zeskanowany kod i ilość z aktualnym stanem w bazie WMS w czasie rzeczywistym, jeszcze podczas trwania spisu. Nadwyżki, niedobory i błędne lokalizacje są oznaczane natychmiast na terminalu operatora. Po zamknięciu arkusza system generuje raport rozbieżności z pełną listą pozycji niezgodnych, propozycją korekt i możliwością automatycznego przesłania korekt do systemu ERP.

Czy system WMS automatycznie przesyła wyniki inwentaryzacji do systemu ERP?

Tak. Po zatwierdzeniu raportu rozbieżności przez kierownika Studio WMS.net automatycznie przesyła korekty stanów do systemu ERP przez REST API. Dział księgowości nie musi ręcznie wprowadzać różnic inwentaryzacyjnych – dokumenty korekt pojawiają się w ERP natychmiast po zamknięciu i zatwierdzeniu arkusza inwentaryzacyjnego.

Jakie korzyści daje program magazynowy WMS w porównaniu do arkusza Excel przy inwentaryzacji?

Program magazynowy WMS eliminuje ręczne przepisywanie danych, które jest głównym źródłem błędów przy inwentaryzacji w arkuszach. Operator skanuje kod kreskowy zamiast wpisywać indeks ręcznie, system weryfikuje wynik natychmiast zamiast po zakończeniu całego spisu, a raport rozbieżności jest gotowy automatycznie. Dodatkowo WMS pozwala na równoległą pracę wielu zespołów w różnych strefach bez ryzyka nadpisania cudzych danych.